Niedziela, 29 marca, 2009
Największa wolna encyklopedia, jednocześnie najbardziej spektakularny przykład sukcesu społecznego zaangażowania we wspólny światowy projekt internetowy. Na początku lutego 2009 roku tylko angielska część Wikipedii liczyła ponad 2,7 mln haseł, a łącznie było ich już  ok. 10 mln w 24 językach (łącznie z esperanto); w wersji polskiej  było ok. 571 tys. haseł (Za polski projekt odpowiada Stowarzyszenie Wikimedia Polska, które od marca 2007 ma status organizacji pożytku publicznego). Wikipedia na głowę pobiła każdą inną encyklopedię, choć jest tworzona w większości przez amatorów i niemal w całości przez wolontariuszy.

Powołał ją w 1991 roku Jimmy Wales, który wcześniej pilotował komercyjny projekt tworzenia niezależnej encyklopedii. Projekt pochłaniał ogromne środki i straszliwie się ślimaczył, kiedy pieniądze się Walesowi wyczerpały, dysponował on liczbą zaledwie kilkuset opracowanych haseł. Wówczas postanowił wpuścić je do Sieci i w oparciu o oprogramowanie Wiki umożliwić wszystkim internautom jej edytowanie. Po roku miał już 20 tys. haseł w kilkunastu językach. Dziś Wikipedia to nie tylko największa na świecie wolna encyklopedia, ale też wiele dodatkowych użytecznych publikacji typu Open Source (całe przedsięwzięcie oparte jest o wolną licencję GNU Free Documentation License). Projekt obejmuje m.in.: słownik Wiktionary, spore zasoby cyfrowych publikacji edukacyjnych Wikibooks, pokaźny wybór cytatów Wikiquote, słownik gatunków roślin i zwierząt Wikispecies, zbiór tekstów referencyjnych Wikiversity oraz stale aktualizowany serwis informacyjny Wikinews. Jest też repozytorium wolnych zdjęć i ilustracji Wikimedia Commons. Siłami wolontariatu zbudowano ogromny kontent, wart dziś miliony dolarów. Na temat Wikipedii napisano już dziesiątki książek i zapewne tysiące artykułów, nie ma zatem większego sensu rozwodzić się nad tym fenomenem. Dodajmy jedynie, że jakością haseł Wikipedia nie ustępuje Britannice.
Co ważne, Wikipedia oparta jest o pięć pięknych z punktu widzenia humanistyki zasad (zwanych Pięcioma Filarami), które – o dziwo – są powszechnie przestrzegane przez użytkowników Sieci. Te zasady to:
1. encyklopedyczny charakter, a więc nie ma tu miejsca dla radosnej twórczości, liczą się suche fakty;
2. neutralny punkt widzenia;
3. wolny dostęp dla każdego zainteresowanego;
4. szacunek dla poglądów i racji innych osób;
5. każdy może być autorem i każdy może być redaktorem, niezależnie od kwalifikacji.